• İlk çağlardan bugüne kadar oyun, insanların kendilerini dışa vurmak için kullandıkları bir yöntemdir. Çocuklar oynayarak dış dünyayı tanırlar ve onunla baş etmenin yollarını öğrenirler. Oyun, çocuğu bir yandan geliştirirken bir yandan da ona haz vererek mutlu eder. Oyun çocuğun düşünme ve iletişim kurmasının doğal yoludur ve anlatamadığı duygularını ifade etme şeklidir. Çocuk, oyun sayesinde hayata dair denemeler yapar ve hayal ile gerçek olanı ayırt etmeyi öğrenir. Yaş ilerledikçe oyunların içeriği değişse de işlevi hep aynı kalır.
  • Her oyunun bir anlamı ve kendine göre iletileri vardır. Çocuğun oyunda kendisi, çevre ve nesnelerle ilişkileri önemlidir.
  • Oyun, çocuk için doğal bir kendini ifade biçimidir ve çocuğa bu yolla gerginlik, hayal kırıklığı, güvensizlik, korku, saldırganlık, çatışma gibi duygularını dışa vurma fırsatı verir. Çocuk, bu duyguları oynayarak onların yüzeye çıkmasını sağlar ve onlarla yüzleşir. Onları kontrol etmeyi veya terk etmeyi öğrenir. Duygusal olarak rahatlamayı başardığı zaman, bir birey olarak içindeki gücü gerçekleştirmeye, kendisi için düşünmeye, kendi kararlarını verip ruhsal olarak olgunlaşmaya ve kendini gerçekleştirmeye başlar.
  • Oyun bedensel etkinlik de içerdiği için ince ve kaba motor gelişimi kolaylaştırır. Dikkat, planlama, yaratıcı ve farklı düşünme, geniş bakış açısı kazanma ve bellek üzerinde önemli gelişimler sağlar.

Oyunun tedavi edici işlevleri vardır.

  • Çocuklar oyun oynayarak doğal ortamda kendisini ve çevresini keşfeder. Kendilerini güvende hissedip ve kolaylıkla ifade ederler.
  • Oyun çocuk iletişimin doğal yoludur. Terapist çocuğun oyunlarını izleyerek iç evrenini tanıyabilir ve çocuğun diliyle iletişim kurabilir.
  • Terapist oyun aracılığıyla çocuğa amacına ulaşmak ve başarılı olmak için seçenekler sunar.
  • Terapist oyunla ilgili kararları çocuğun vermesine izin vererek yaratıcı düşünme ve sorun çözme becerisi kazanmasını sağlar.
  • Çocuklar oyunu diğer durumlarda ifade edilmesine izin verilmeyen güçlü duygularını ifade etmede kullanırlar. Bu durum ruhsal boşalıma olanak sağlar.
  • Oyun çocukların yaşadıkları travmatik ve stresli olayları tekrar yaşamalarını ve etkilerinin hafiflemesini sağlar.

Çocuğun sorunlarına göre seçilecek farklı oyun terapisi yöntemleri vardır.

  • Yapılandırılmış oyun terapileri hedef olarak belirlenen az sayıda davranışsal sorunların terapisinde ve kriz anlarında faydalıdır. Terapist, sorun olan davranışın yerine, daha olumlu düşünce ve davranışların geliştirilmesini sağlar. Terapinin temel unsurlarından biri ödüllendirmedir. Ödüllendirme çocuğa hangi davranışlarının uygun, hangilerinin de uygun olmadığı yolunda doğrudan mesaj verir.
  • Yapılandırılmamış oyun terapileri duygusal zorluklar yaşayan, uyum ve davranış sorunları gösteren veya ruhsal kaynaklı bedensel belirtileri olan çocukların doğal oyun ortamında kendilerini ifade etmesi gerçeğine dayanır. Amaç, sorunları olan çocuğun kendi psikolojik dengesinde gerekli değişiklikleri yapabilmesini sağlamaktır. Terapinin, çocuğun kişilik yapısında, dışavurum, içgörü ve gerçeklik değerlendirmesi sağlaması; çocuğun enerjisini olumlu alanlara yönlendirmesi beklenir.
  • Ayrıca ailenin oyun terapisine katıldığı terapi modelleri (filial terapi) ve grupla yapılan oyun terapi yöntemleri de bulunmaktadır.

Oyun terapileri küçük yaş grubunda en etkin terapi yöntemidir. Çeşitli ruhsal sorunların tedavisinde kullanılmaktadır. En sık kullanıldığı ruhsal sorunlar;

  • Yıkıcı davranış sorunları
  • Kaygı sorunları ve fobiler
  • Travma ve olumsuz yaşam olaylarına bağlı ortaya çıkan ruhsal sorunlar
  • Depresyon
  • Uyum sorunları
  • Yeme sorunları
  • Uyku sorunları
  • Akran ilişkisi ile ilgili sorunlar

 

ETİKETLER:
  • DOÇ. DR. MUHAMMED AYAZ
  • 24 Şubat 2018
  • 284 Okunma